Podkarpacka Historia

Kalendarium Podkarpackiej Historii to chronologicznie uporządkowany zbiór najważniejszych dat, wydarzeń i postaci, które kształtowały dzieje regionu na przestrzeni wieków. To nie tylko dzisiejsze administracyjne Podkarpacie, ale również ościenne tereny, historycznie powiązane, m.in. cześć Małopiolski z Bieczem i Gorlicami, Ziemia Sandomierska, dawna Ziemia Przemyska po Drohobycz i Stryj na dzisiejszej Ukrainie.

Pochodzący z Rzeszowa Jan Jakub Laub był wybitnym fizykiem znanym z współpracy z Albertem Einsteinem nad elektrodynamiką relatywistyczną. Po pracy naukowej w Europie kontynuował karierę akademicką i dyplomatyczną w Argentynie, a po II wojnie światowej wykładał fizykę we Fryburgu.

4 lutego 1966 r. Sąd Wojewódzki w Rzeszowie ogłosił wyrok w głośnej sprawie ucieczki więźniów z Krosna i zabójstwa funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej. Proces toczył się w trybie doraźnym i od pierwszego dnia budził ogromne zainteresowanie opinii publicznej. Na ławie oskarżonych zasiedli: Edward Wajda, Zbigniew Przybyłowicz, Marian Marszałek i Wacław Otto. Sąd uznał ich za winnych udziału w zbrojnej ucieczce oraz odpowiedzialnych za śmierć milicjanta. Wajda został skazany na karę śmierci, pozostali otrzymali wieloletnie kary więzienia: 12, 10 i 6 lat.

4 lutego 1912 roku, w Posadzie Zarszyńskiej koło Sanoka urodził się Jan Łożański.  W czasie okupacji pod pseudonimami „Orzeł”, „Bokser” i „Jan Madejski” był kurierem Komendy Głównej Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej. Za swą działalność po wojnie kilka lat spędził w więzieniu, jeszcze w czasie wojny Niemcy zamordowali jego siostrę Irenę.

Kalendarium Podkarpackiej Historii to chronologicznie uporządkowany zbiór najważniejszych dat, wydarzeń i postaci, które kształtowały dzieje regionu na przestrzeni wieków. To nie tylko dzisiejsze administracyjne Podkarpacie, ale również ościenne tereny, historycznie powiązane, m.in. cześć Małopiolski z Bieczem i Gorlicami, Ziemia Sandomierska, dawna Ziemia Przemyska po Drohobycz i Stryj na dzisiejszej Ukrainie.

Choć losy Heleny Sikorskiej, żony generała i premiera RP Władysława Sikorskiego, wiodły przez Terespol, Zakopane, Lwów, a w końcu emigrację w Anglii, ważnym przystankiem na jej drodze życiowej okazało się Podkarpacie. To właśnie tu, w Rzeszowie, zaczęła się historia, która połączyła ją z przyszłym Naczelnym Wodzem.

W nocy z 31 stycznia na 1 lutego 1949 roku w piwnicach rzeszowskiego zamku funkcjonariusze Urzędu Bezpieczeństwa zamordowali trzech czołowych działaczy Okręgu Rzeszowskiego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”: Władysława Kobę, Leopolda Rząsę i Michała Zygo. Ich ciała potajemnie pochowano w bezimiennej mogile. Na godny pochówek i pełną rehabilitację musieli czekać kilkadziesiąt lat.

Karol Olszewski był jednym z najwybitniejszych polskich uczonych przełomu XIX i XX wieku, współtwórcą światowej kriogeniki i profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jako pierwszy skroplił tlen i azot w stanie statycznym, wyznaczał rekordowo niskie temperatury i trzykrotnie był nominowany do Nagrody