Podkarpacka Historia

Wilhelm Brasse z obecnym Podkarpaciem miał styczność w zasadzie przez moment. Wiosną 1940 roku, gdy podczas próby przekroczenia granicy węgierskiej został schwytany w okolicach Komańczy. Ten moment wywarł największy wpływ na jego życie. W KL Auschwitz, do którego trafił po aresztowaniu w Bieszczadach, został obozowym fotografem. Dzięki niemu zachowały się tysiące zdjęć ofiar Oświęcimia -  fotograficzna dokumentacja piekła.

Pracownia konserwatorska jarosławskiego Muzeum zmieniła się nie do poznania! Dzięki projektowi dofinansowanemu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego instytucja wzbogaciła się o specjalistyczne wyposażenie do konserwacji zabytków i prewencji za ponad 100 tys. złotych.

Wybuch powstnia Listopadowego 29 listopada 1830 roku w Kroestwie Polskim spotkał się z dużym odzewem wśród galocyjskiej i rzeszowskiej młodziezy. Nie brakowało chętnych do walki. Prefekt rzeszowskiego Gimnazjum ks. Franciszek Wassura raportował przełożonym, iż do powstania poszło ponad 20 uczniów. Ta liczba wydaje się zaniżona. Prawdopodobnie część ochotników po powrocie zdołała przedstawić odpowiednie „alibi” na czas swej nieobecności w szkole i uniknąć wyrzucenia.

W czasie kampanii wrześniowej wojsko polskie w boju nie straciło ani jednego sztandaru. Te, które znalazły się w rękach Niemców, były w rzeczywistości jedynie proporcami albo zostały przejęte już po zakończeniu działań wojennych. Ocalenie znaku jednostki było dla żołnierzy sprawą honoru. Historie związane z niektórymi chorągwiami mogłyby posłużyć za kanwę filmów sensacyjnych. Część z tych wydarzeń ma ścisły związek z dzisiejszym Podkarpaciem i jednostkami związanymi z obecną Polską południowo-wschodnią. Warto przypomnieć kilka z nich.

Edward Kramarski urodził się 15 września 1915 r. w Pobitnem, dziś dzielnicy Rzeszowa. Był pilotem myśliwskim, podporucznikiem Wojska Polskiego. Zginął drugiego dnia wojny, broniąc nieba nad Łodzią.

Z dniem 16 listopada 2025 r. Muzeum – Zamek w Łańcucie kończy główny sezon turystyczny. Najbliższe dwa miesiące to zgodnie z wieloletnią tradycją czas, gdy zamkowe wnętrza będą przygotowywane do nowego sezonu, który rozpocznie się w połowie stycznia przyszłego roku. Choć w trakcie dwumiesięcznej przerwy zamek będzie zamknięty, turyści będą mogli zwiedzić część ekspozycji dodatkowych.

piątek, 14 listopada 2025 r., w Mościskach na Ukrainie w obwodzie lwowskim odbędzie się ceremonia pogrzebowa żołnierzy Wojska Polskiego, poległych w obronie Ojczyzny przed niemieckim najeźdźcą w rejonie Lwowa we wrześniu 1939 r.

W 1958 roku z biblioteki Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie pozbywano się zbędnych papierów. Na przemian szły stare broszury, gazety, nie wzbudzające zainteresowania czytelników książki. Ktoś w stercie makulatury dostrzegł jednak egzemplarz „Wielkiej Encyklopedii Radzieckiej”. Wybuchła polityczno–kryminalna afera, „winowajców” postawiono przed sądem i skazano, pracę stracili osoby wielce zasłużone dla kultury.

Zwano ich paskarzami, spekulantami lub lichwiarzami żywnościowymi. Byli prawdziwą plagą w najcięższych czasach: wojen i okresie powojennym, klęsk żywiołowych. Zbijali fortuny na sprzedaży po zawyżonych cenach trudno dostępnych towarów. Powszechnie ich potępiano i zaciekle, chociaż zazwyczaj z marnym skutkiem, zwalczano. W początkowym okresie istnienia II Rzeczypospolitej paskarstwo mocno dawało się we znaki także mieszkańcom dzisiejszego Podkarpacia.

Starcia o Przemyśl, które rozegrały się pomiędzy 3 a 12 listopada 1918 roku, były jednym z pierwszych epizodów wojny polsko-ukraińskiej. Toczyły się one o kontrolę nad strategicznie położonym miastem, stanowiącym ważny punkt komunikacyjny i wojskowy w Galicji Wschodniej.