auschwitz

Na Podkarpaciu rozpoczęły się obchody 81. rocznicy wyzwolenia Auschwitz-Birkenau. W ramach Międzynarodowego Dnia Pamięci o Ofiarach Holokaustu odbędą się uroczystości w wielu miejscowościach regionu.

11 października 1943 r. pod Ścianą Straceń na dziedzińcu bloku nr 11 w KL Auschwitz, rozstrzelano pięćdziesięciu czterech więźniów. W grupie rozstrzelanych byli Polacy, wybitni wojskowi, działacze społeczni i polityczni. Jednym z nich był rzeszowianin, ppłk lotnictwa Teofil Dziama.

Alojzy Ehrlich urodził się 1 stycznia 1914 r. w Komańczy (ówczesna Galicja), zmarł 7 grudnia 1992 r. w Paryżu. Zapisał się w historii tenisa stołowego jako jeden z najwybitniejszych zawodników i rekordzista – na mistrzostwach świata w Pradze w 1936 roku rozegrał najdłuższą wymianę w dziejach dyscypliny: 132 minuty o pierwszy punkt.

Wilhelm Brasse z obecnym Podkarpaciem miał styczność w zasadzie przez moment. Wiosną 1940 roku, gdy podczas próby przekroczenia granicy węgierskiej został schwytany w okolicach Komańczy. Ten moment wywarł największy wpływ na jego życie. W KL Auschwitz, do którego trafił po aresztowaniu w Bieszczadach, został obozowym fotografem. Dzięki niemu zachowały się tysiące zdjęć ofiar Oświęcimia -  fotograficzna dokumentacja piekła.

Stanisław Ryniak miał najniższy, przeznaczony dla Polaków więźniarski numer obozowy w Auschwitz. Za drutami niemieckich obozów przeżył pięć lat. Zmarł niemal 60 lat po wyzwoleniu - 13 lutego 2004 roku.

- „Czuję się zdrów i jest mi dobrze” – pisał 19-letni mieszkaniec Przemyśla z obozu Auschwitz do matki. 4 dni później już nie żył. Listy i kartki z niemieckich „kacetów”, odarte ze szczegółów, ograniczające się do dozwolonych przez obozowe władze formułek i zwrotów, z jednej strony miały ukrywać prawdę o warunkach życia za drutami, z drugiej dodawały otuchy nadawcom i adresatom. Dzisiaj stanowią cenne źródło wiedzy o tamtych strasznych czasach.

W 23 rocznicę odzyskania przez Polskę Niepodległości, w obozie Auschwitz, Niemcy dokonali pierwszej masowej egzekucji pod Ścianą Straceń na dziedzińcu bloku nr 11. Więźniów zabijał strzałem w tył głowy Gerhard Palitzsch, jeden z największych obozowych zbrodniarzy. Wśród były osoby związane z Jarosławiem.

Wśród wielu znakomitych działaczy politycznych Rzeszowszczyzny lat 30. XX wieku, nie można przejść obojętnie obok postaci posła Franciszka Sieradzkiego. Przyszedł na świat 19 października 1885 r. Był synem Mateusza i Jadwigi z d. Pater. Uczęszczał do szkoły ludowej w Przybyszówce (dzisiaj stanowiącej część Rzeszowa).